AKTUALNOŚCI - RELACJE

10-lecie reaktywacji LKS Pogoń Lwów


W uroczystości wzięli udział przedstawiciele Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP i Konsulatu Generalnego RP we Lwowie na czele z Iwoną Kozłowską, dyrektorką Departamentu Współpracy z Polonią i Polakami za Granicą, Katarzyną Sołek, p.o. konsula generalnego RP we Lwowie i konsulem Rafałem Kocotem, kierownikiem Wydziału Współpracy z Polakami na Ukrainie.

Prezes Polskiego Komitetu Olimpijskiego Andrzej Kraśnicki wręczył prezesowi klubu Markowi Horbaniowi złoty medal „Za zasługi dla polskiego ruchu olimpijskiego”.

Marek Horbań, prezes klubu, powiedział, że sukces Pogoni to praca wielu osób w tle, które często są niewidoczne. Klub wiele im zawdzięcza i dlatego wielu z nich zostało odznaczonych. – Takim podziękowaniem dla mnie jest to, gdy patrzę na występy piłkarzy czy działalność innych sekcji, bo widzimy efekty naszej pracy. Cieszę się, przede wszystkim, jak grają dzieci ze szkółki piłkarskiej. Historia z kartek stała się rzeczywistością. Hasło „Było, będzie, jest – Pogoń LKS”, te barwy są u nich już faktycznie w sercu. Mają swego rodzaju zastrzyk pogończyka. To jest chyba najważniejsze. Mam nadzieję, że w przyszłości Pogoń zostanie mechanizmem utrzymania polskości we Lwowie – powiedział Marek Horbań. Klub reaktywowano dzięki wsparciu Konsulatu Generalnego RP we Lwowie i fundacji Semper Polonia, a inicjatorem była polska młodzież ze Lwowa.

Prezes lwowskiej Pogoni wręczył okolicznościowe medale i odznaczenia. Otrzymali je między innymi zasłużeni dla klubu byli konsulowie we Lwowie Grzegorz Opaliński, Jacek Żur i Marcin Zieniewicz, Centrum Kultury Polskiej i Dialogu Europejskiego w Iwano-Frankowsku, przyjaciele, zasłużeni działacze, zawodnicy i sponsorzy. Wśród nich znalazł się również Kurier Galicyjski.

Jadwiga Feifer, wiceprezes katowickiego oddziału Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich, odebrała medal dla TMLiKPW O/Katowice za wieloletnie wsparcie i pomoc dla lwowskiej Pogoni; Indywidualne wyróżniona została Pani Helena Sak. – Prezesa Marka Horbania znam od dziecka i jestem z niego dumna. Patrząc na całą galę pomyślałam, że działacze klubu są szczęściarzami. Są widoczne sukcesy i to jest to szczęście, bo człowiek coś osiągnął. Tutaj tak daleko od Polski jest Polska – powiedziała Jadwiga Feifer.

W czasie gali odbył się przedpremierowy pokaz filmu Studia Filmowego Lwów poświęcony lwowskiemu klubowi. Autorem dokumentu jest nasz redaktor Kuriera Galicyjskiego Eugeniusz Sało, który od początków reaktywacji działa w Pogoni. Uroczystej gali towarzyszył także koncert fortepianowy Pawła Kowalskiego, który również został odznaczony medalem Pogoni Lwów. – Jestem fanem Pogoni od zawsze, jako zjawiska historycznego i sentymentalnego. A reaktywację uważam za rodzaj cudu na jawie. Moim zdaniem działalność Marka Horbania i całej ekipy Pogoni Lwów bardzo pasuje do treści tej książki. Chyle czoło przed wszystkimi, którzy w ten sposób starają się na tych terenach utrzymać polskość – powiedział pianista Paweł Kowalski.

Na zakończenie wystąpił Lwowski Kabaret Artystyczny „Czwarta Rano”. Odbyło się również niezwykłe wykonanie hymnu Pogoni Lwów. Polski pianista i polsko-ukraiński kabaret wykonali razem ten utwór.

LKS Pogoń Lwów powstał w 1904 roku i działał do 1939 roku. Przed wojną piłkarze Pogoni czterokrotnie zdobywali tytuł mistrza Polski. Niestety historia klubu została brutalnie przerwana w 1939 roku… Dopiero po 70 latach w 2009 roku udało się reaktywować lwowską Pogoń. Obecnie klub gra w Premier Lidze obwodu lwowskiego (III liga). Od 2010 roku działa dziecięca szkółka piłkarska Pogoni Lwów.

Tekst opracowano na podstawie relacji Wojciecha Jankowskiego i Kariny Wysoczańskiej. Fotografie pochodzą z Archiwum Kuriera Galicyjskiego we Lwowie.

Seminarium „17 września 1939 r. we Lwowie: przyczyny, przebieg i skutki”.

W 80-rocznicę wybuchu II wojny światowej (1 września - agresja niemiecka, 17 września - agresja sowiecka) dnia 17 września 2019 r. w Bibliotece Śląskiej w Katowicach zorganizowano konferencję upamiętniającą agresję sowiecką na Polskę, a szczególnie zajęcie Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich. Otwarcia dokonał prof. Zbigniew Kadłubek - dyrektor Biblioteki Śląskiej w Katowicach i prezes TML i KPW o/Katowice Maria Ślepowrońska. Całość seminarium poprowadził Bogdan St. Kasprowicz - Wiceprezes Instytutu Lwowskiego w Warszawie. Tematyczne wystąpienia przebiegły w nast. kolejności, a mianowicie: sytuacja polityczna i militarna w Europie i w Polsce tuż przez II wojną światową (Bogdan St. Kasprowicz), bitwa graniczna 1939, obrona Lwowa i pierwsza okupacja sowiecka (dr hab. Zygmunt Woźniczka - Wiceprezes PAU O/Katowice), okupacja niemiecka i druga okupacja sowiecka we Lwowie i na Kresach (prof. Stanisław Nicieja), kształtowanie się granic Polski (dr Andrzej Szteliga - Wiceprezes TML i KPW O/Katowice), exodus ludności kresowej - Lwowiacy na Śląsku (Bogdan St. Kasprowicz). Inne ważniejsze wystąpienia merytoryczne to: śląskie zbiory biblioteczne we Lwowie i lwowskie teatralia w Katowicach (dr Barbara Maresz - Biblioteka Śląska), losy polskich bibliotek i fundacji (dr Karol Makles - Uniwersytet Śląski), 17 września 1939 roku w Katowicach (prof. Krystyna Heska-Kwaśniewicz). W końcowej fazie spotkania wystąpili „świadkowie historii”: pani Bożena Blicharska, pan Edward Hutyra i pan Jerzy Łuczkiewicz – wspominając własne i rodzinne przeżycia dotyczące 17 września 1939 r. oraz konsekwencji sowieckiej i niemieckiej okupacji Lwowa. Seminarium zakończyła dyskusja. Zgromadzona licznie publiczność z aplauzem i gromkimi brawami przyjmowała wystąpienia kolejnych prelegentów. Należy zauważyć, że w sali „Parnassos” zabrakło miejsc; ponieważ większość widowni stanowiła młodzież licealna, wykorzystała ona do siedzenia nawet schody. Część młodych ludzi oglądała i słuchała wystąpień poza salą prelekcyjną z telebimu. W szczególny sposób należy wyróżnić i podziękować za udział nauczycielom i młodzieży z następujących liceów katowickich: I LO im. M. Kopernika, II LO im. M. Konopnickiej, III LO im. A. Mickiewicza, IV LO im. gen. St. Maczka, X LO im. I.J. Paderewskiego, XV LO im. Rtm. Pileckiego, ZS nr 7 im. St. Mastalerza, oraz I LO im. W. Łukasińskiego w Dąbrowie Górniczej i ZS im. Orląt Lwowskich w Tychach. Oficjalnymi gości seminarium byli: kurator oświaty, prezes TML i KPW z Zabrza, profesorowie Uniwersytetu Śląskiego i dyrektor muzeum Saturn z Czeladzi.

W foyer Biblioteki Śląskiej gospodarze zorganizowali wystawę pt. „Wrzesień 1939 roku na Śląsku i we Lwowie” - prezentując niezwykle interesującą kolekcję fotogramów.

Organizatorami całości przedsięwzięcia byli: Towarzystwo Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich Oddział Katowice, Polska Akademia Umięjętności Oddział Katowice, Instytut Lwowski w Warszawie i Biblioteka Śląska w Katowicach - gospodarz spotkania. Impreza odbyła się pod honorowym patronatem Prezydenta Miasta Katowice.

Delegacja członków Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo - Wschodnich upamiętniła ponadto 80-rocznicę wybuchu II wojny światowej spotkaniem pod tablicą na cmentarzu przy ul. Sienkiewicza, w hołdzie Polakom zamordowanym na Kresach Wschodnich II RP przez Armię Czerwoną, Hitlerowców, OUN-UPA i NKWD w latach 1939-1947; Złożono wiązankę biało-czerwonych kwiatów, zapalono znicze i odmówiono modlitwę.


Fotografie nr 01-08 – Archiwum Biblioteki Śląskiej
Fotografie nr 09-10 – Archiwum TMLiKPW O/Katowice

Rocznica zbrodni ukraińskiej na Polakach na Wołyniu

Ludobójstwo podczas okupacji terenów II RP na Wołyniu przez III Rzeszę objęło okres od lutego 1943 r. do lutego 1945 r., a szczególnym okrucieństwem wsławiły się oddziały ukraińskie działające u boku hitlerowców. Kulminacyjnym wydarzeniem była akcja pod hasłem „śmierć Lachom”, która dokonała się w tzw. krwawą niedzielę, 11 lipca 1943 r. przez oddziały ukraińskie OUN – UPA na ludności polskiej we wsiach na Wołyniu, głównie w powiatach horochowskim i włodzimierskim.

Szacuje się, że w ciągu dwóch lat procesu eksterminacji na Wołyniu śmierć poniosło ok. 130 tys. Polaków, a ponadto ludność żydowska, ormiańska, rosyjska.

Dnia 11 lipca 2019 r. rocznicę tego tragicznego wydarzenia uhonorowali przedstawiciele Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich Oddział Katowice oraz Stowarzyszenia „Wspólnota Polska” Oddział Górnośląski pod tablicą pamiątkową na kaplicy cmentarnej przy ul. Sienkiewicza w Katowicach. Pamięć - wyrażona retrospekcją i modlitwą oraz wiązanką kwiatów i zapalonym zniczem - to wszystko, co współcześnie można ofiarować bestialsko zamordowanym wówczas Rodakom.


Porozumienie o współpracy miasta Katowice z miastem Lwów

Dnia 3 lipca 2019 r. odbyło się oficjalne spotkanie delegacji miasta Lwów z władzami miasta Katowice i zaproszonymi gośćmi; Miejsce spotkania w Katowicach to Willa Goldsteinów.

Głównym punktem programu było podpisanie Listu Intencyjnego o współpracy obu miast: Pan dr Marcin Krupa, Prezydent Miasta Katowice i Pani Tetyana Khabibrakhmanova, Dyrektor Departamentu Polityki Informacyjnej oraz Stosunków Zewnętrznych w imieniu Mera Lwowa.

Wstępnie zostały zarysowane możliwe obszary kooperacji, a mianowicie: współpraca samorządowa, kulturalna (szczególnie w sferze muzyki), naukowa, gospodarcza (biznesowa) i wymiana młodzieży. Jeśli w praktyce uda się podjąć i zrealizować określone projekty, wówczas będzie można zawrzeć formalną umowę o współpracy; Takie umowy Lwów posiada już z Krakowem, Lublinem, Łodzią, Rzeszowem, Wrocławiem.

Ze strony polskiej uczestniczyli:
• dr Marcin Krupa - Prezydent Miasta Katowice
• Waldemar Bojarun – Wiceprezydent Miasta Katowice
• Jarosław Wieczorek - Konsul Honorowy Ukrainy w Katowicach
• dr Andrzej Szteliga - Wiceprezes Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich Oddział Katowice
• prof. dr hab. Wanda Palacz - Prorektor ds. dydaktyki i nauki - Akademia Muzyczna im. Karola Szymanowskiego w Katowicach
• Piotr Zaczkowski – Dyrektor „Katowice Miasto Ogrodów - Instytucji Kultury im. Krystyny Bochenek
• Ewa Kafel – Dyrektor Instytucji Promocji i Upowszechniania Muzyki Silesia
• Edyta Sytniewska – Naczelnik Wydziału Kultury UM Katowice
• Marcin Stańczyk – Z-ca Naczelnika Wydziału Promocji UM Katowice
• Adam Łęski – kierownik Referatu Promocji Zewnętrznej ,Wydział Promocji UM Katowice

Program spotkania zawierał również:
- prezentację miasta Katowice -film promocyjny
- prezentację miasta Lwów
- recital fortepianowo-wokalny
- krótkie wypowiedzi uczestników spotkania nt. działalności instytucji, które reprezentują oraz rozmowy dwustronne.

Pan dr Andrzej Szteliga - Wiceprezes TMLiKPW O/Katowice w swej wypowiedzi przedstawił następującą problematykę: cele i efekty działalności Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich jako organizacji ogólnopolskiej ze szczególnym uwzględnieniem oddziału katowickiego (we współpracy z Zarządem Głównym we Wrocławiu i Instytutem Lwowskim w Warszawie), a więc:
- pielęgnowanie i upowszechnianie dorobku historycznego, kulturowego i naukowego Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich oraz ich wkładu w rozwój cywilizacyjny Polski poprzez organizację konferencji i wystaw tematycznych oraz spektakli artystycznych i koncertów, a także dokumentujących związki Lwowian ze Ślązakami (we współpracy z Urzędem miasta Katowice, Biblioteką Śląską, Teatrem Śląskim, MDK „Koszutka”); poprzez organizację corocznych konkursów międzyszkolnych (we współpracy z miastem Katowice) historycznych i recytatorskich poświęconych wiedzy o historii Lwowa i Kresów oraz poezji związanej z twórczością Lwowiaków/Kresowiaków; poprzez organizację periodycznych prelekcji tematycznych dla młodzieży głównie licealnej;
- utrzymywanie więzi i niesienie pomocy Rodakom na Wschodzie, organizacjom polskim, parafiom, szkołom i przedszkolom, a zwłaszcza dzieciom i młodzieży oraz osobom starszym (przedsięwzięcia charytatywne), a także dbałość o polskie cmentarze i groby polskie (renowacja mogił); w tym kontekście współpraca z polskimi organizacjami we Lwowie (Teatr Polski we Lwowie, Festiwal Polski we Lwowie, Chór Lutnia we Lwowie, Zespół Młodzieżowy Czarodziejskie Kwiaty w Winnicy, Polskie Radio Lwów, Redakcja Kuriera Galicyjskiego, Klub Sportowy Pogoń Lwów).
- współpraca z parafiami katowickimi (gł. Katedrą Chrystusa Króla i Kościołem Garnizonowym) dot. organizacji okolicznościowych Mszy Św. czy poświęcenia tablic upamiętniających historyczne wydarzenia patriotyczno-religijne Lwowa;

relacje polsko-ukraińskie które są trudne; Warto przytoczyć istotny fragment wypowiedzi z listopada 2018 roku abp Mieczysława Mokrzyckiego, metropolity lwowskiego obrządku łacińskiego (cytat): Myślę, że Pan Bóg chce coś powiedzieć narodowi ukraińskiemu. Upomina się o coś. Upomina się, aby ten naród oczyścił się, by zaczął budować swoją przyszłość na prawdziwych fundamentach, a nie tak jak w tej chwili. Nie tylko nie potępił czynów ludobójstwa, ale wręcz przeciwnie, buduje pomniki sprawcom. Jeśli chodzi o miasto Lwów też jest sporo kwestii spornych do wyjaśnienia i uregulowania, a dotyczących:

- okresu po I wojnie światowej, a więc Obrony Lwowa i wojny polsko-ukraińskiej 1918-1919; zrekonstruowany z wielkim trudem i pietyzmem przez stronę polską Cmentarz Obrońców Lwowa ciągle wywołuje kontrowersje strony ukraińskiej, a współcześnie kwestionuje się obecność rzeźb dwóch strzegących go lwów

- okresu II wojny światowej, kiedy to mieliśmy do czynienia z ludobójstwem ludności polskiej ze strony OUN-UPA, działających u boku okupantów hitlerowskich; Postawienie pomnika i współczesna apoteoza Stepana Bandery we Lwowie i w zachodniej Ukrainie są dla Polaków niemożliwe do zaakceptowania

- dziedzictwa kulturowego Lwowa, a w szczególności polskiego; W 1998 r. starówka lwowska wpisana została na światową listę dziedzictwa kulturowego; Uwzględniając fakt, że Lwów przez sześć wieków znajdował się w granicach Rzeczypospolitej, stanowi o dominującej schedzie polskiej, ale z uwagi na fakt, że był miastem wielokulturowym i wieloreligijnym, na jego kształt wpływ miały pierwiastki niemieckie, austriackie, włoskie, ukraińskie, ormiańskie, żydowskie. Celowym jest, aby tradycyjny układ architektoniczno-urbanistyczny został zachowany, a zabytki restaurowane.

Korzystając z okazji, również ze swej strony, apeluję do obecnych władz miasta Lwowa o uznanie faktów historycznych i polubowne rozwiązanie problemów. Z pewnością podpisane porozumienie o współpracy miasta Katowice z miastem Lwów - przyczyni się do dalszego otwarcia we wzajemnych relacjach nie tylko samorządowych, ale kulturalnych, naukowych gospodarczych i społecznych, tak, aby młode pokolenie mogło uczestniczyć w nich z większą dozą optymizmu.


30-lecie katowickiego oddziału Towarzystwa Miłośników Lwowa
i Kresów Południowo-Wschodnich.

W dniu 24 maja 2019 r. w Miejskim Domu Kultury „Koszutka” w Katowicach odbyły się główne uroczystości z okazji 30-lecia Oddziału TML Katowice. W obchodach wzięły udział takie osobistości, jak: pan Andrzej Kamiński - prezes Zarządu Głównego TML i KPW we Wrocławiu, pan Bogdan Kasprowicz - wiceprezes Instytutu Lwowskiego w Warszawie, pan Stefan Gajda - prezes Stowarzyszenia „Wspólnota Polska” O/Górnośląski w Katowicach, pani Agnieszka Dec-Michalska - wicedyrektor Biblioteki Śląskiej w Katowicach, pan Krzysztof Szymański - redaktor „Kuriera Galicyjskiego” we Lwowie, pan Marek Horbań - prezes Lwowskiego Klubu Sportowego „Pogoń”, pan dr Tadeusz Urban – Prezes Śląskiej Izby Lekarskiej.

Impreza odbyła się pod patronatem Prezydenta Miasta Katowice, a urząd ten reprezentował w jego zastępstwie pan Mariusz Skiba – wiceprezydent,który gratulując Jubileuszu 30-lecia, był pod wrażeniem naszych osiągnięć realizowanych przez tak niewielką grupę członków. Pan Prezydent zadeklarował również współpracę na płaszczyźnie inicjatyw, które będą realizowane z miastem Katowice.

Spośród zaproszonych gości, którzy uczestniczyli w uroczystości byli prezesi oddziałów TMLiKPW : Tychy - pani Maria Półtorak, Gliwice - pani Maria Kaproń, Zabrze - pan Andrzej Azyan i pani Bogusława Romaniewska – wiceprezes TML – Tarnów. Byli obecni również dyrektorzy i nauczyciele zaprzyjaźnionych jednostek oświatowych z Katowic, a zwłaszcza szkół: pani Ewa Sobula - dyrektor Szkoły Podstawowej nr 35, X LO im. I.J. Paderewskiego, I LO im. M. Kopernika, pani Edyta Porządnicka-Lamch - dyrektor XV LO im. Rtm. W. Pileckiego, a ponadto pani Maria Lorek - dyrektor Fundacji „Elementarz” oraz Siostra Serafina - kierownik Przedszkola „Tęcza” Sióstr Zakonnych Notre-Dame. Instytucję kościelną reprezentował: ks. dr Stanisław Puchała - wieloletni proboszcz w Archikatedrze Chrystusa Króla w Katowicach oraz rektor Kościoła Akademickiego pw. św. Maksymiliana Kolbego w Katowicach.

W części konferencyjnej działalność i osiągnięcia oddziału katowickiego TMLiKPW przedstawiła pani Maria Ślepowrońska - prezes. W mijającym 30-leciu wiele dokonano na niwie krzewienia wiedzy o polskim Lwowie i kulturze Kresów na Śląsku, współpracy edukacyjnej z młodzieżą katowicką, działalności charytatywnej dla Polaków żyjących na tych terenach, odnowy polskich grobów na Cmentarzu Łyczakowskim i Janowskim we Lwowie, współorganizowania wydarzeń patriotycznych i upamiętniania ważnych rocznic historycznych (konferencje, wystawy, nabożeństwa religijne, tablice pamiątkowe).

Wkład Lwowian i Kresowian w powojenny rozwój województwa śląskiego omówił w swoim wystąpieniu zatytułowanym „Kresowianie na Śląsku” pan Bogdan Kasprowicz - wiceprezes Instytutu Lwowskiego w Warszawie, podkreślając udział przedwojennych kadr naukowych Lwowa w kształtowaniu i rozwoju szkolnictwa wyższego na Śląsku, a zwłaszcza Politechniki Śląskiej w Gliwicach, Akademii Medycznej w Zabrzu, Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. Niezaprzeczalne są również zasługi ludzi ze Lwowa i Kresów w krzewieniu kultury: Akademia Muzyczna w Katowicach, Opera Śląska w Bytomiu, Operetka Śląska w Gliwicach i wiele innych płaszczyzn.

Ciekawe były wystąpienia gości ze Lwowa tj. pana Krzysztofa Szymańskiego redaktora „Kuriera Galicyjskiego” i pana Marka Horbania prezesa LKS „Pogoń Lwów”, poświęcone prezentacji współczesnego skomplikowanego bytu Polaków, współpracy z Macierzą, trosce o cmentarze i groby polskie, patriotycznemu wychowaniu dzieci i młodzieży, kultywacji tradycji narodowych i kresowych.

Współpracę oddziałów TMLiKPW na Górnym Śląsku zasygnalizowali prezesi z Tychów, Gliwic i Zabrza (Pani Janina Półtorak, Pani Maria Kaproń, Pan Andrzej Azyan); Z ich ust popłynęło również wiele ciepłych słów pod adresem oddziału katowickiego.

Prezes Zarządu Głównego Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich we Wrocławiu Pan Andrzej Kamiński - w uznaniu zasług w sferze krzewienia kultury oraz tradycji Lwowa i Kresów - uhonorował instytucje i osoby prywatne z Katowic medalami, odznakami 30-lecia TMLiKPW i okolicznościowymi dyplomami.

Część konferencyjną uświetnił występ chóru X LO im. I.J Paderewskiego oraz recytatorów z SP nr 35 im. A. Korczyńskiej w Katowicach. W części artystycznej wieczoru gościliśmy utytułowany zespół muzyczno-taneczny PROMYKI KRAKOWA (dziecięco-młodzieżowy) oraz znany lwowski kabaret TYLIGENTNE BATIARY z Bytomia. „Promyki Krakowa” wystąpiły w koncercie pt. „Nasza Niepodległa i Kresy”, który bazuje na patriotycznym programie przedstawiającym drogę państwa polskiego do niepodległości zatytułowanym „Nasza Wyzwolona 1918-2018”, a wzbogaconym o sekwencję poświęconą Kresom Południowo-Wschodnim. „Tyligentne Batiary” ukazały przedwojenny klimat Lwowa i powojenną tęsknotę w śpiewanej poezji; Niezwykła legenda Lwowa i czar Kresów - na przemian humor i nostalgia… Uwieńczeniem obchodów 30-lecia oddziału katowickiego Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich była uroczysta Msza św. w dniu 26 maja br. celebrowana przez ks. dr Stanisława Puchałę w Kościele Akademickim w Katowicach (krypta katedry) w intencji żyjących członków TMLiKPW i tych którzy odeszli już na wieczną wartę. Obchody 30-lecia katowickiego oddziału TMLiKPW miały uroczysty i podniosły charakter. Dało się odczuć miłą, ciepłą i serdeczną atmosferę, za co dziękujemy wszystkim zaproszonym gościom i mieszkańcom naszego miasta.



Szanowni Państwo,

Dnia 13 kwietnia 2019 roku mija 30 rocznica utworzenia oddziału katowickiego Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich. W wyniku Walnego Zgromadzenia (założycielskiego) , które odbyło się dnia 13 kwietnia 1989 roku w Katowicach, deklarację członkowską podpisały 192 osoby. Podczas tamtego spotkania ukształtowały się pierwsze władze Katowickiego Oddziału oraz nakreślono jego cele i zadania. Dziś Oddział Towarzystwa liczy zaledwie 35 osób. Sporo naszych Koleżanek i Kolegów odeszło do Pana Boga. Dlatego chętnie przyjmiemy do naszego grona przedstawicieli młodszego pokolenia, niekoniecznie mających związki rodzinne z dawnym Lwowem i Kresami, ale po prostu sympatyków polskiej tradycji związanej z historią i kulturą tamtych ziem. Serdecznie zapraszamy!

Z okazji Jubileuszu 30-lecia oddziału katowickiego TMLiKPW zostanie zorganizowana okolicznościowa uroczystość w dniu 24 maja 2019 r. o godz. 18 w MDK „Koszutka” w Katowicach przy ul. Grażyńskiego 47. W programie artystycznym zatytułowanym „Nasza Niepodległa i Kresy” wystąpią: zespół wokalno-muzyczny „Promyki Krakowa” oraz kabaret „Tyligentne Batiary” z Bytomia. Impreza odbędzie się pod patronatem Prezydenta Miasta Katowice. Wstęp wolny - serdecznie zapraszamy!

Jubileusz 30-lecia Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich Oddział Katowice - znalazł również odzwierciedlenie literackie w pamiątkowej broszurze przedstawiającej naszą działalność i nasz dorobek.



Szanowni Państwo,

Niezwykłe wydarzenie jakim było odsłonięcie tablicy w hołdzie Obrońcom Lwowa z 1918 r. oraz jej poświęcenie podczas uroczystej Mszy Św. w Kościele Garnizonowym w Katowicach w dniu 25 listopada 2018 r. - wpisało się w jubileuszowe obchody setnej rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości.

Tablica Obrońców Lwowa honoruje bohaterski zbrojny czyn Orląt Lwowskich, którego celem była inkorporacja Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich do terytorium II Rzeczypospolitej Polskiej w 1918 roku, uwieńczony sukcesem.

Na uwagę zasługuje fakt dużej życzliwości ze strony władz kościelnych, cywilnych i wojskowych, a także ze strony mediów. Zarząd Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich Oddział Katowice - pragnie wyrazić głębokie podziękowania przede wszystkim darczyńcom (indywidualnym i zbiorowym); Ich wspólne składki pozwoliły ufundować tę tablicę pamiątkową oraz pokryć koszty związane z organizacją i przebiegiem uroczystości.
Szczególne podziękowania dotyczą Archidiecezji Katowickiej oraz Kościoła Garnizonowego w Katowicach. Za udział w uroczystości wyrazy wdzięczności kierowane są do przedstawicieli nast. instytucji i organizacji: Urząd Marszałkowski Województwa Śląskiego, Urząd Miasta Katowice, Górnośląskie Stowarzyszenie Wspólnota Polska, Instytut Lwowski. Podobne podziękowania należą się harcerzom z I Szczepu ZHP im. Obrońców Katowic oraz młodzieży reprezentującej nast. licea katowickie: I LO im. M. Kopernika, II LO im. M. Konopnickiej, IV LO im. Gen. St. Maczka, X LO im. I.J. Paderewskiego, XV LO im. Rtm. W. Pileckiego; Harcerze oraz reprezentacje wszystkich wymienionych liceów katowickich wystawiły poczty sztandarowe. Ponadto młodzież klasy wojskowej XV LO trzymała wartę przy tablicy Obrońców Lwowa, zaś młodzieżowy chór X LO ubarwił uroczystość śpiewając pieśni patriotyczne i religijne. Za promocję i relację z wydarzenia podziękowania należą się Telewizji Polskiej w Katowicach, Polskiemu Radiu Katowice i redakcji Dziennika Zachodniego.

Wyjątkowa uroczystość patriotyczno-religijna, w swoim przebiegu, dostarczyła niezwykłych wzruszeń nie tylko Lwowiakom i ich rodzinom, ale również przybyłym sympatykom.

Zbliżają się Święta Wielkanocne. Katowicki Oddział Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich ,jak co roku, włączył się w akcję charytatywną dla Kresów, zorganizowaną przez Górnośląski Oddział Wspólnoty Polskiej. W związku z tym przekazaliśmy paczki żywnościowe przygotowane przez II LO im. M. Konopnickiej, Szkołę Podstawową nr 35 im. A. Korczyńskiej oraz Przedszkole Niepubliczne „Tęcza” Sióstr Szkolnych de Notre Dame. Tran sportem samochodowym dary przed świętami trafią do polskich przedszkoli i potrzebujących rodaków we Lwowie.


Spotkanie z prof. Stanisławem Nicieją w Katowicach

W dniu 11 marca 2011 roku w Bibliotece Śląskiej w Katowicach odbyło się spotkanie z prof. Stanisławem Nicieją poświęcone promocji XI i XII tomu „Kresowej Atlantydy”. Wspaniała seria „Kresowa Atlantyda” to historia i mitologia miast kresowych, począwszy od wielkich i ważnych jak Lwów, Stanisławów i Tarnopol po mniej znane, a bogate w niezwykłe wydarzenia dla historii naszego państwa i narodu. Dotychczas ukazało się dziesięć tomów; Najnowsze dwa poświęcone są ośrodkom Polesia i Wołynia (Pińsk, Dereszewicze, Mołodów, Porzecze, Perkowicze, Międzyrzecz Korecki) oraz Podola i Pokucia (Zbaraż, Podhorce, Olesko, Koropiec). Stanisław Sławomir Nicieja, profesor nauk humanistycznych Uniwersytetu Opolskiego, od kilku dziesiątek lat zajmuje się zawodowo historią. Jest autorem wielu książek o Lwowie i Kresach Południowo-Wschodnich II Rzeczypospolitej, współtworzył szereg filmów dokumentalnych o Lwowie.

Odrębnym fragmentem spotkania była prezentacja dokumentalnego filmu krótkometrażowego TVP pt. „Trzy mosty”, do którego scenariusz napisał i narrację poprowadził prof. S. Nicieja. Film opowiada tragiczne wydarzenia historyczne i losy Polaków w pierwszych tygodniach II Wojny Światowej (po inwazji niemieckiej 1 września 1939 r. i po agresji sowieckiej 17 września 1939 r.), a w szczególności ewakuację najwyższych władz państwowych i wojskowych za granicę. Na Pokuciu, na przygranicznych terenach z Rumunią i Węgrami, skoncentrowane jednostki wojskowe oraz duże grupy uciekinierów z Warszawy i innych miast polskich sukcesywnie opuszczają Polskę, wykorzystując do tego trzy przejścia graniczne na trzech mostach: w Zaleszczykach na Dniestrze, w Kutach na Czeremoszu, w Śniatynie na Prucie. Do Śniatyna przybył tzw. „złoty pociąg” w którym było 80 ton złota - rezerwa państwa polskiego; Złoto przeładowano na samochody i przewieziono do Rumunii, a dalej do W. Brytanii dla polskiego rządu na emigracji. Film „Trzy mosty”, to wizja autora dotycząca tragedii wrześniowej, o ludziach polityki, wojskowości, dyplomacji, kultury, sztuki; Przez historię znanych osobistości ukazano w filmie losy polskiego państwa i polskiego narodu.

Organizatorem i gospodarzem spotkania była Biblioteka Śląska w Katowicach, a współorganizatorem Towarzystwo Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich - Oddział Katowice. Wydarzenie cieszyło się dużym zainteresowaniem, o czym świadczy znacząca frekwencja uczestników.

Po spotkaniu można było zakupić najnowsze i wcześniejsze tomy „Kresowej Atlantydy” i uzyskać pamiątkowy wpis Autora; Była również okazja do bezpośredniej rozmowy i wymiany poglądów.



W dniu, 8 stycznia 2019 roku w Ars-Café Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Śląskiego odbyło się spotkanie noworoczne (opłatkowe) Oddziału Katowickiego Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich.

W spotkaniu uczestniczyli członkowie Towarzystwa i zaproszeni Goście, a wśród nich ks. prałat ppłk. dr Witold Mach - Proboszcz Kościoła Garnizonowego w Katowicach, pani Marta Chmielewska - Pełnomocnik Prezydenta miasta Katowice, Pan Stefan Gajda - Prezes Górnośląskiego Stowarzyszenia Wspólnota Polska, Pani Janina Półtorak - Prezes Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich Oddział w Tychach, a także kilkoro dyrektorów szkół katowickich współpracujących z Towarzystwem.

Spotkanie prowadziła Pani Maria Ślepowrońska - Prezes Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich Oddział w Katowicach. Ten zimowy wieczór przebiegł w wyjątkowo ciepłej atmosferze; Opłatkami łamali się wszyscy z wszystkimi, a serdecznym życzeniom noworocznym nie było końca. Oczywiście wspominano Lwów i Kresy, a zwłaszcza dawne wigilie bożo-narodzeniowe i polskie tradycje świąteczno-noworoczne. Na stole, w ramach poczęstunku, nie zabrakło barszczyku, pierożków i znakomitych słodkich wypieków, również autorstwa członkiń Towarzystwa.

Zgodnie z wieloletnim zwyczajem uroczystość uświetnił występ grupy artystycznej młodzieży ze Szkoły Podstawowej nr 35 w Katowicach; W pięknym poetycko-kolędowym repertuarze znalazło się wiele sentymentalnych utworów lwowskich.


W piątek, 30 listopada odbył się w Szkole Podstawowej nr 35 im. Adeli Korczyńskiej w Katowicach
Międzyszkolny Konkurs Historyczny ORLĘTA "PRZYŚNIŁA SIĘ DZIECIOM POLSKA"
Laureaci konkursu:
I. Drużyna Szkoły Podstawowej nr 35 im. Adeli Korczyńskiej w Katowicach
II. Drużyna Szkoły Podstawowej nr 35 im. Adeli Korczyńskiej w Katowicach
III. Drużyna Szkoły Podstawowej Elementarz w Katowicach
Gratulujemy!


Uroczystość odsłonięcia i poświęcenia tablicy upamiętniającej obronę Lwowa w 1918 r. Katowice, 25 listopada 2018 r.

Towarzystwo Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich Oddział w Katowicach zorganizowało znaczącą uroczystość upamiętniającą 100-lecie odzyskania Niepodległości przez Polskę oraz Obronę Lwowa 1918 r. Na uwagę i podziękowanie zasługuje fakt dużej życzliwości ze strony władz kościelnych, cywilnych i wojskowych. Dnia 25 listopada 2018 roku w Katowicach, w Kościele Garnizonowym, podczas uroczystej Mszy św. Proboszcz tej wojskowej parafii prałat ppłk dr Witold Mach w towarzystwie Pani Marii Ślepowrońskiej - Prezesa TML i KPW w Katowicach oraz Pani Heleny Sak - Nestorki katowickiego oddziału Towarzystwa, dokonał uroczystego odsłonięcia i poświęcenia pamiątkowej tablicy w hołdzie Obrońcom Lwowa z 1918 r. w setną rocznicę odzyskania niepodległości przez Polskę. Tablica Obrońców Lwowa honoruje bohaterski zbrojny czyn Orląt Lwowskich, którego celem była inkorporacja Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich do terytorium II Rzeczypospolitej Polskiej w 1918 roku, uwieńczony sukcesem.

Władze Województwa Śląskiego reprezentował Pełnomocnik Marszałka ds. Kombatantów, a stolicę regionu Wiceprezydent Katowic. Pod odsłoniętą tablicą wieńce złożyli również przedstawiciele Górnośląskiego Stowarzyszenia Wspólnota Polska oraz katowickiego oddziału Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich. Obok licznych wiernych zgromadzonych w świątyni odnotować należy znaczącą obecność młodzieży licealnej, a mianowicie: I LO im. M. Kopernika, II LO im. M. Konopnickiej, IV LO im. Gen. St. Maczka, X LO im. I.J. Paderewskiego, XV LO im. Rtm. W. Pileckiego. Swą obecność zaznaczyli również harcerze z I Szczepu ZHP im. Obrońców Katowic. Harcerze oraz reprezentacje wszystkich wymienionych liceów katowickich wystawiły poczty sztandarowe. Ponadto młodzież klasy wojskowej XV LO trzymała wartę przy tablicy Obrońców Lwowa, zaś młodzieżowy chór X LO ubarwił uroczystość śpiewając pieśni patriotyczne i religijne. Organista wykonał piękną maryjną pieśń „Śliczna Gwiazdo miasta Lwowa”. Poezję o Lwowie Z. Herberta objawił aktor Teatru Śląskiego, Jerzy Głybin, a o bohaterskiej obronie Lwowa opowiedział wiceprezes Instytutu Lwowskiego - Bogdan Kasprowicz. Wyjątkowa uroczystość patriotyczno-religijna, w swoim przebiegu, dostarczyła niezwykłych wzruszeń nie tylko Lwowiakom i ich rodzinom, ale również przybyłym sympatykom. Ich wspólne składki pozwoliły ufundować tę tablicę pamiątkową.

Począwszy od homilii, wygłoszonej przez ks. prałata Stanisława Puchałę, a skończywszy na podziękowaniach - we wszystkich wypowiedziach przewijało się kilka motywów: bohaterstwo obrońców Lwowa (Orląt Lwowskich i żołnierzy Wojska Polskiego), cmentarz Orląt we Lwowie, miasto „Semper Fidelis” Polsce i Kościołowi, polskość Lwowa i jego wkład w rozwój nauki i kultury, los przymusowych emigrantów na Śląsku oraz pozostałych Polaków we Lwowie.


W dniu 18.11.2018 r. o godz. 11 w krypcie Katedry Chrystusa Króla w Katowicach celebrowana była Msza Św. za Obrońców Lwowa 1918 i członków TML. Przy tej okazji zorganizowana została kwesta na pomoc Polakom mieszkającym we Lwowie.

Dnia 18.11.2018 r. o godz. 16 w katowickim MDK „Koszutka” odbył się koncert podsumowujący rok „Niepodległa”. W programie odbyło się wspólne śpiewanie pieśni patriotycznych z zespołem kresowym Paka Rycha.

W dniu 10.11.2018 r. w katowickim MDK „Ligota” odbył się recital fortepianowy Mateusza Tomicy. Podczas uroczystości odbyło się wręczenie nagród laureatom konkursu recytatorskiego i plastycznego pt. „Jak rodziła się Niepodległa” zorganizowanego przez Towarzystwo Miłośników Lwowa i MDK Ligota.

W dniu 11.11.2018 r. o godz. 10h30 w Katedrze Chrystusa Króla w Katowicach celebrowana była Msza Św. za Ojczyznę z okazji 100-lecia odzyskania niepodległości. Wartę honorową wystawiła młodzież z XV LO im. rtm. Pileckiego przed tablicą pamiątkową poświęconą obrońcom Lwowa.

Młodzież katowickich szkół podstawowych, gimnazjalnych i licealnych w okresie poprzedzającym uroczystości Wszystkich Świętych dokonała zbiórki zniczy z przeznaczeniem na mogiły Polaków pochowanych na cmentarzach Lwowa, a w szczególności Cmentarz Łyczakowski i Kwaterę Orląt Lwowskich oraz Cmentarz Janowski.

W ramach akcji „Znicz na Kresy” zebrano ponad 1000 zniczy; Znicze szczęśliwie dotarły do Lwowa i rozświetliły wiele polskich grobów w dniu Wszystkich Świętych i w Zaduszki.

Zarząd Oddziału Katowickiego Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich składa serdeczne podziękowania młodzieży i pedagogom z nast. szkół katowickich:

  • Szkoły Podstawowe nr nr: 8, 11, 33, 35, 37, 56,
  • Licea Ogólnokształcące nr nr: I im. M. Kopernika, II im. M. Konopnickiej, III im. A. Mickiewicza, IV im. Gen. St. Maczka, X im. I.J. Paderewskiego, XY im. Rtm. W. Pileckiego.

Zgodnie z wieloletnią tradycją w dniu Wszystkich Świętych kwestowano na odnowę polskich grobów we Lwowie. W kweście na katowickich cmentarzach przy ul. Sienkiewicza, Francuskiej i Panewnickiej uczestniczyli członkowie Katowickiego Oddziału Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Połudnowo-Wschodnich oraz młodzież licealna reprezentująca I LO im. M. Kopernika, X LO im. I.J. Paderewskiego i XV LO im. Rtm. W. Pileckiego. Zgromadzone środki finansowe zostaną przekazane do Lwowa, gdzie przedstawiciele miejscowych Polaków zorganizują odnowę wybranych mogił.

Wszystkim darczyńcom, którym na sercu leży renowacja polskich grobów na lwowskich cmentarzach, a także kwestującej młodzieży i ich opiekunom pedagogicznym - składamy wyrazy głębokiego podziękowania.

W dniach 16.10.-6.11.2018 r. miała miejsce wystawa malarstwa pt. 'Pieśń Legionisty' Antoniego i Kajetana Stefanowiczów w Centrum Organizacji Pozarządowych w Katowicach przy ulicy Młyńskiej 5. Wystawa ukazała bogactwo artystyczne i ducha patriotycznego mieszkańców Lwowa i Kresów Wschodnich. Organizatorem wystawy był katowicki oddział TML i KPW.

Dnia 5.11.2018 r.- odbył się międzyszkolny konkurs recytatorski-pod hasłem „Niepodległa”. Przesłuchań dokonał katowicki Oddział TML i KPW we współpracy z MDK –Ligota. Oceniono również prace plastyczne.